Wstecz
D-21

Pojazdy uprzywilejowane i oznakowane

Art. 9

Ułatwienie przejazdu, korytarz życia

  • •Każdy musi ułatwić przejazd pojazdowi uprzywilejowanemu – niezwłocznie zjechać mu z drogi, a w razie potrzeby się zatrzymać.
  • •Korytarz życia przy utrudnionym ruchu: na jezdni z dwoma pasami w jednym kierunku – lewy pas zjeżdża do lewej krawędzi, prawy do prawej; przy więcej niż dwóch pasach – skrajnie lewy do lewej krawędzi, wszystkie pozostałe do prawej.
  • •Nie wolno jechać korytarzem za pojazdem uprzywilejowanym (mogą nim jechać tylko pojazdy zarządcy drogi i pomocy drogowej biorące udział w akcji). Po przejeździe wracasz na swój pas.
Korytarz życia. Dwa pasy: lewy zjeżdża do lewej krawędzi, prawy do prawej. Trzy i więcej pasów: skrajnie lewy w lewo, wszystkie pozostałe w prawo.
Korytarz życia. Dwa pasy: lewy zjeżdża do lewej krawędzi, prawy do prawej. Trzy i więcej pasów: skrajnie lewy w lewo, wszystkie pozostałe w prawo.
Tekst ustawy

1. Uczestnik ruchu i inna osoba znajdująca się na drodze są obowiązani ułatwić przejazd pojazdu uprzywilejowanego, w szczególności przez niezwłoczne usunięcie się z jego drogi, a w razie potrzeby zatrzymanie się.

2. W warunkach zwiększonego natężenia ruchu pojazdów utrudniającego swobodny przejazd pojazdu uprzywilejowanego w celu umożliwienia swobodnego przejazdu tego pojazdu:

1) na jezdni z dwoma pasami ruchu w tym samym kierunku kierujący pojazdem poruszający się lewym pasem ruchu jest obowiązany usunąć się z drogi przejazdu pojazdu uprzywilejowanego przez zjechanie jak najbliżej lewej krawędzi pasa ruchu, a kierujący pojazdem poruszający się prawym pasem ruchu jest obowiązany usunąć się z drogi przejazdu pojazdu uprzywilejowanego przez zjechanie jak najbliżej prawej krawędzi pasa ruchu;

2) na jezdni z więcej niż dwoma pasami ruchu w tym samym kierunku kierujący pojazdem poruszający się skrajnym lewym pasem ruchu jest obowiązany usunąć się z drogi przejazdu pojazdu uprzywilejowanego przez zjechanie jak najbliżej lewej krawędzi pasa ruchu, a kierujący pojazdami poruszający się pozostałymi pasami ruchu są obowiązani usunąć się z drogi przejazdu pojazdu uprzywilejowanego przez zjechanie jak najbliżej prawej krawędzi pasów ruchu.

3. Kierującemu pojazdem innym niż uprzywilejowany zabrania się korzystania z drogi przejazdu pojazdu uprzywilejowanego utworzonej w sposób, o którym mowa w ust. 2. Kierujący pojazdem może kontynuować jazdę po uprzednio zajmowanym pasie ruchu po przejeździe pojazdu uprzywilejowanego.

4. Przepisu ust. 3 nie stosuje się do pojazdów zarządców dróg lub pomocy drogowej biorących udział w akcji ratowniczej.

Pytania egzaminacyjne

Rozwiąż 17 pytań

Art. 53

Pojazd uprzywilejowany

  • •Pojazdem uprzywilejowanym może być pojazd samochodowy lub ciągnik rolniczy m.in. straży pożarnej, pogotowia, Policji, Straży Granicznej, służb specjalnych, wojska, Służby Więziennej, SOP, straży miejskiej, ratownictwa górskiego i wodnego, KAS i ITD.
  • •W akcji ratowania życia, zdrowia lub mienia, zapewnienia bezpieczeństwa lub w kolumnie uprzywilejowanej jego kierujący może nie stosować się do przepisów i znaków – ale tylko gdy jednocześnie włączone są niebieskie światła błyskowe i sygnał dźwiękowy oraz światła mijania lub drogowe, i z zachowaniem szczególnej ostrożności (po zatrzymaniu syrena nie jest wymagana).
  • •Kierujący pojazdem uprzywilejowanym musi wykonywać polecenia osoby kierującej ruchem.
Tekst ustawy

1. Pojazdem uprzywilejowanym w ruchu drogowym może być pojazd samochodowy, lub ciągnik rolniczy:

1) jednostek ochrony przeciwpożarowej;

2) zespołu ratownictwa medycznego;

3) Policji;

4) jednostki ratownictwa chemicznego;

5) Straży Granicznej;

5a) Biura Nadzoru Wewnętrznego;

6) Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego;

7) Agencji Wywiadu;

7a) Centralnego Biura Antykorupcyjnego;

7b) Służby Kontrwywiadu Wojskowego;

7c) Służby Wywiadu Wojskowego;

8) Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej;

9) Służby Więziennej;

10) Służby Ochrony Państwa;

10c) straży gminnych (miejskich);

10d) podmiotów uprawnionych do wykonywania zadań z zakresu ratownictwa górskiego;

10e) Służby Parku Narodowego;

10f) podmiotów uprawnionych do wykonywania zadań z zakresu ratownictwa wodnego;

10g) Krajowej Administracji Skarbowej wykorzystywany przez Służbę Celno-Skarbową;

11) Inspekcji Transportu Drogowego;

12) jednostki niewymienionej w pkt 1-11, jeżeli jest używany w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego - na podstawie zezwolenia ministra właściwego do spraw wewnętrznych.

2. Kierujący pojazdem uprzywilejowanym może, pod warunkiem zachowania szczególnej ostrożności, nie stosować się do przepisów o ruchu pojazdów, zatrzymaniu i postoju oraz do znaków i sygnałów drogowych tylko w razie, gdy:

1) uczestniczy:

a) w akcji związanej z ratowaniem życia, zdrowia ludzkiego lub mienia albo koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo

b) w przejeździe kolumny pojazdów uprzywilejowanych,

c) w wykonywaniu zadań związanych bezpośrednio z zapewnieniem bezpieczeństwa osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe, którym na mocy odrębnych przepisów przysługuje ochrona;

2) pojazd wysyła jednocześnie sygnały świetlny i dźwiękowy; po zatrzymaniu pojazdu nie wymaga się używania sygnału dźwiękowego;

3) w pojeździe włączone są światła drogowe lub mijania.

3. Kierujący pojazdem uprzywilejowanym jest obowiązany stosować się do poleceń i sygnałów dawanych przez osoby kierujące ruchem lub upoważnione do jego kontroli.

Pytania egzaminacyjne

Rozwiąż 16 pytań

Art. 53a

Karetka na buspasie

  • •Pojazd zespołu ratownictwa medycznego może jechać wyznaczonym pasem ruchu dla autobusów (także bez sygnałów).
Tekst ustawy

Dopuszcza się poruszanie się pojazdu zespołu ratownictwa medycznego po wyznaczonych przez zarządcę drogi pasach ruchu dla autobusów.

Art. 54

Żółte światła błyskowe

  • •Pojazd wykonujący prace porządkowe, remontowe lub modernizacyjne na drodze używa żółtych świateł błyskowych. Może wtedy (ostrożnie) nie stosować się do zasad jazdy przy prawej krawędzi i o zatrzymaniu i postoju, a przy odśnieżaniu jechać też przy lewej krawędzi; może wjechać na autostradę nawet, jeśli jedzie wolniej niż 40 km/h.
  • •Żółte światła błyskowe ma też pojazd, który z powodu konstrukcji, ładunku lub nietypowego zachowania może zagrażać innym. Do innych celów (poza holowaniem) nie wolno ich używać.
Tekst ustawy

1. Pojazd wykonujący na drodze prace porządkowe, remontowe lub modernizacyjne powinien wysyłać żółte sygnały błyskowe.

2. Kierujący pojazdem, o którym mowa w ust. 1, może, pod warunkiem zachowania szczególnej ostrożności, nie stosować się do przepisów o obowiązku jazdy na jezdni lub przy jej prawej krawędzi oraz o zatrzymaniu i postoju, z tym że:

1) na jezdni jednokierunkowej oraz poza obszarem zabudowanym, podczas oczyszczania drogi ze śniegu, dopuszcza się również jazdę przy lewej krawędzi jezdni;

2) jazdę po drodze dla pieszych dopuszcza się tylko przy zachowaniu bezpieczeństwa pieszych.

2a. Kierujący pojazdem, o którym mowa w ust. 1, może korzystać z autostrady lub drogi ekspresowej nawet wtedy, gdy pojazd ten nie jest pojazdem samochodowym lub jego konstrukcja uniemożliwia rozwinięcie prędkości co najmniej 40 km/h.

3. Pojazd, który ze względu na konstrukcję, ładunek lub nietypowe zachowanie na drodze może zagrażać bezpieczeństwu w ruchu drogowym, powinien wysyłać żółte sygnały błyskowe.

4. Zabrania się, z zastrzeżeniem art. 31 ust. 1 pkt 5, używania żółtych sygnałów błyskowych do innych celów niż określone w ust. 1 i 3.

Art. 55

Pojazd nauki jazdy (L)

  • •Pojazd do nauki jazdy i egzaminu ma kwadratową niebieską tablicę z białą literą „L” (przy niedostatecznej widoczności oświetloną; na motocyklu – odblaskową). Gdy jedzie nim ktoś inny niż kursant, tablica jest zasłonięta lub złożona.
  • •Przejeżdżając obok takiego pojazdu lub jadąc za nim, zachowaj szczególną ostrożność.
Tekst ustawy

1. Pojazd do nauki jazdy lub przeprowadzania egzaminu państwowego oznacza się tablicą kwadratową barwy niebieskiej z białą literą „L”, umieszczoną na pojeździe. W warunkach niedostatecznej widoczności tablica umieszczona na pojeździe, z wyłączeniem tablicy na motocyklu, powinna być oświetlona. Tablica, którą oznaczony jest motocykl, powinna być wykonana z materiału odblaskowego.

2. Podczas kierowania pojazdem do nauki jazdy przez osobę inną niż osoba ubiegająca się o uprawnienie do kierowania pojazdem tablica, o której mowa w ust. 1, powinna być zasłonięta lub złożona.

3. Kierujący pojazdem, przejeżdżając obok pojazdu, o którym mowa w ust. 1, lub jadąc za nim, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność.

Art. 57

Przewóz grupy dzieci

  • •Pojazd przewożący zorganizowaną grupę dzieci lub młodzieży do 18 lat ma z przodu i z tyłu żółte kwadratowe tablice z czarnym symbolem dzieci; podczas wsiadania i wysiadania włącza światła awaryjne. Bez dzieci tablic nie wolno używać.
  • •Omijając taki pojazd podczas wsiadania lub wysiadania, zachowaj szczególną ostrożność i w razie potrzeby się zatrzymaj.
Tekst ustawy

1. Pojazd przewożący zorganizowaną grupę dzieci lub młodzieży w wieku do 18 lat oznacza się z przodu i z tyłu kwadratowymi tablicami barwy żółtej z symbolem dzieci barwy czarnej. W warunkach niedostatecznej widoczności tablice powinny być oświetlone, chyba że są wykonane z materiału odblaskowego. Kierujący tym pojazdem jest obowiązany włączyć światła awaryjne podczas wsiadania lub wysiadania dzieci lub młodzieży.

2. Kierujący pojazdem, omijając pojazd, o którym mowa w ust. 1, jest obowiązany w czasie wsiadania lub wysiadania dzieci lub młodzieży zachować szczególną ostrożność i w razie potrzeby zatrzymać się.

3. Zabrania się oznaczania pojazdu tablicami, o których mowa w ust. 1, w czasie, gdy dzieci lub młodzież nie są przewożone.

Art. 57a

Autobus szkolny

  • •Autobus szkolny (pomarańczowy, z białymi tablicami „autobus szkolny”) włącza światła awaryjne podczas wsiadania i wysiadania dzieci. Przejeżdżając obok niego, zachowaj szczególną ostrożność.
  • •Gdy autobus nie wiezie dzieci do szkoły, tablice są zdjęte, zasłonięte lub złożone.
Tekst ustawy

1. Kierujący autobusem szkolnym podczas wsiadania lub wysiadania dzieci jest obowiązany włączyć światła awaryjne.

2. Kierujący pojazdem, przejeżdżając obok autobusu szkolnego, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność.

3. Jeżeli autobus szkolny przewozi inne osoby lub nie przewozi żadnych osób, tablice z napisem „autobus szkolny” powinny być zdjęte, zasłonięte lub złożone.

Pytania egzaminacyjne

Rozwiąż 2 pytania

Art. 58

Pojazd dla osób niepełnosprawnych

  • •Pojazd przeznaczony do przewozu osób niepełnosprawnych ma z przodu i z tyłu niebieskie odblaskowe tablice z białym symbolem wózka i podczas wsiadania lub wysiadania włącza światła awaryjne.
  • •Omijając go w tym czasie, zachowaj szczególną ostrożność i w razie potrzeby się zatrzymaj.
Tekst ustawy

1. Pojazd przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu osób niepełnosprawnych oznacza się z przodu i z tyłu tablicami barwy niebieskiej z międzynarodowym symbolem wózka inwalidzkiego barwy białej. Tablice te powinny być wykonane z materiału odblaskowego. Kierujący tym pojazdem jest obowiązany włączyć światła awaryjne podczas wsiadania lub wysiadania osoby niepełnosprawnej.

2. Kierujący pojazdem, omijając pojazd, o którym mowa w ust. 1, jest obowiązany w czasie wsiadania lub wysiadania osoby niepełnosprawnej zachować szczególną ostrożność i w razie potrzeby zatrzymać się.

Pytania egzaminacyjne

Rozwiąż 10 pytań

Art. 59

Znak państwa rejestracji

  • •Pojazd zarejestrowany w Polsce używany za granicą oznacza się literami „PL”, a pojazd zagraniczny w Polsce – znakiem swojego państwa. Wystarczy oznaczenie państwa na tablicy rejestracyjnej.
Tekst ustawy

1. Pojazd zarejestrowany w Rzeczypospolitej Polskiej, który ma być używany w ruchu międzynarodowym, powinien być oznaczony znakiem z literami „PL”.

2. Pojazd zarejestrowany za granicą uczestniczący w ruchu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej powinien być oznaczony znakiem określającym państwo, w którym jest zarejestrowany.

3. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1 i 2, uważa się za spełniony, jeżeli na tablicy rejestracyjnej jest umieszczony znak określający państwo, w którym pojazd został zarejestrowany.

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 1251; zm.: Dz.U. 2025 poz. 1676 i 1872, Dz.U. 2026 poz. 180)

Objaśnienia mają charakter pomocniczy. Wiążący jest tekst rozporządzenia i ustawy Prawo o ruchu drogowym.